Trong thời gian gần đây, nhiều nhà đầu tư rất quan tâm đến việc một số công ty

chứng khoán bị Trung tâm lưu ký chứng khoán cảnh cáo về việc thiếu hụt số dư

tiền và chứng khoán trên tài khoản để thanh toán cho các giao dịch trong ngày.

Việc mất khả năng chi trả tạm thời có nguyên nhân từ việc các công ty này

cho phép khách hàng sử dụng đòn bẩy tài chính và chưa đặt nặng yêu cầu quản trị

rủi ro.

Thiếu hụt chứng khoán như vừa qua là do sử dụng

đòn bẩy tài chính

nhiều,

quản trị rủi ro chưa được đặt lên hàng đầu, dẫn tới việc phải dùng tới quỹ hỗ

trợ thanh toán và vay ngân hàng thanh toán để bù đắp những thiếu hụt đó.

Ngoài ra, không loại trừ trường hợp, công ty chứng khoán có đủ tiền nhưng

sử dụng ở mục đích khác hoặc có tiền ở ngân hàng khác, giờ thanh toán không

đúng, nên chuyển tiền chậm.

Tình trạng này xảy ra nhiều ở một số công ty chứng khoán mới thành lập,

quản trị rủi ro chưa bài bản, tần suất thiếu khả năng thanh toán tạm thời ở

những công ty này luôn nhiều hơn số các công ty chứng khoán có thương hiệu.

Các chuyên gia cũng cho rằng, việc thị trường phát triển đòi hỏi có những

sản phẩm mới nên các công ty chứng khoán chạy theo là điều hiển nhiên, tuy nhiên

điều quan trọng là họ phải có cơ chế quản lý rủi ro, đảm bảo khả năng thanh toán

trên thị trường.

Ông Dương Văn Cơ – Phó Giám đốc Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam

(BIDV) chi nhánh Hà Thành chia sẻ, với vai trò là ngân hàng chỉ định thanh toán,

một mắt xích rất quan trọng trong hệ thống thanh toán bù trừ chứng khoán BIDV Hà

Thành có nhiệm vụ báo cáo cho Ủy ban

chứng khoán

và Trung tâm lưu ký tình hình

mất khả năng thanh toán tạm thời của các công ty chứng khoán.

Trong 5 tháng đầu năm 2010 có rất nhiều công ty chứng khoán bị mất khả

năng thanh toán tạm thời và phải sử dụng quỹ hỗ trợ thanh toán hoặc vay lại từ

ngân hàng thanh toán.

Ngoài ra, BIDV đã tư vấn với Ủy ban chứng khoán, đối với những công ty

chứng khoán mới thành lập hoặc những công ty chứng khoán quy mô hoạt động chưa

được bài bản thì tần suất mất khả năng thanh toán nhiều hơn. Ủy ban chứng khoán

cần chú trọng vấn đề phát triển thị trường đi đôi với việc quản lý rủi ro.

Bên cạnh đó, ông Cơ cho rằng, nếu cho phép áp dụng đòn bẩy tài chính, Ủy

ban chứng khoán nên đưa ra một tỷ lệ nhất định để các công ty chứng khoán thực

hiện nhằm đảm bảo an toàn cho bản thân các công ty chứng khoán, nhà đầu tư và

cho cả thị trường.

Việc quản trị rủi ro cũng chính là cơ sở để cho phép triển khai các sản

phẩm phái sinh khác trên thị trường. Tuy nhiên, để đảm bảo tính an toàn cho cả

nền kinh tế, việc sử dụng đòn bẩy tài chính trong đầu tư chứng khoán được Chính

phủ và Ngân hàng Nhà nước thường xuyên nhắc nhở. Vì vậy, khi cho phép triển khai

sản phẩm này thì nguồn tiền từ đâu để công ty chứng khoán cho vay cũng là một

vấn đề đáng để suy nghĩ.

Cũng theo ông Cơ, để hạn chế tình trạng này, mới đây, tại cuộc họp với Ủy

ban chứng khoán Nhà nước và Trung tâm lưu ký chứng khoán về thanh toán, BIDV

cũng đã có những đề xuất đối với việc kiểm soát rủi ro, và hạn chế tình trạng

thiếu hụt khả năng thanh toán của các công ty chứng khoán.

Trên thực tế, Quy định về thanh toán bù trừ chứng khoán đã được

Bộ Tài chính ban hành, Trung tâm lưu ký cũng đã có hướng dẫn và ban hành cụ thể

quy trình thanh toán đó.

BIDV cũng đề nghị các công ty chứng khoán tuân thủ các quy định về việc

đảm bảo tiền và thanh toán một cách đầy đủ và chính xác kịp thời. Tuy nhiên Ủy

ban chứng khoán Nhà nước nên chú trọng hơn trong việc yêu cầu phía công ty chứng

khoán phải rà soát lại quy trình kiểm soát nội bộ, có biện pháp khắc phục tình

trạng thiếu tiền để đảm bảo an toàn cho hệ thống thanh toán, cũng như tuân thủ

đúng các quy định về

thanh toán bù trừ

của Trung tâm lưu ký chứng khoán.

Ngoài ra, khi triển khai các dịch vụ chứng khoán phái sinh như cho vay ký

quỹ… thì nên có quy trình quản lý rủi ro và Ủy ban chứng khoán Nhà nước nên

quy định rõ và chi tiết về tỷ lệ đảm bảo cho vay an toàn đối với công ty chứng

khoán. Khi triển khai các sản phẩm mới nên đặt vấn đề an toàn lên hàng đầu./.

Lan Nhi (TTXVN/Vietnam+)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.